Tagarchief: Noord-Zuidlijn

VAN HET GREMIUM NAAR DE GERANIUMS

Het fijne van een afscheidsspeech, meneer de Voorzitter, het fijne is, dat niemand geacht wordt me te interruperen. Ik kan gewoon mijn betoog afmaken zonder dat de jongelui van VVD of GroenLinks me van mn apropos kunnen afbrengen met nare opmerkingen. Zoals de vorige keer, toen ik ze notabene bezorgd waarschuwde! voor buikpijn na het kritiekloos opschrokken van zoete koek. En zij míj verweten dat ik de cijfers niet kon ophoesten, die ze niet aan mij, maar aan de wethouder hadden moeten vragen.

Voorzitter, college, collega raadsleden, leden van griffie en andere medewerkers !

Het fijne van een afscheidsspeech is ook dat deze de mogelijkheid biedt om hier vanaf dit spreekgestoelte -’ex cathedra’ zogezegd- te refelecteren op het verleden , tevens het heden wijselijk te beschouwen, en natuurlijk de aanwezigen pauselijk  te vermanen.

En het fijne van een afscheidsspeech is ook dat het een eindpunt markeert.  Het is afgelopen, voorbij. Ik neem afscheid. Voldaan, maar doodmoe. Hard gewerkt, veel geleerd, maar ‘nu even niet’. Het is zoiets als thuiskomen na een wereldreis: een hoop gezien, -veel gemist- maar blij dat ik weer in mn eigen bed mag liggen.

Want het was een vreemde wereld, dames en heren, waar ik een jaar geleden binnenstapte. Een wereld waarin ik pas na enige tijd dwalen een ragfijn web ontwaarde van mores en conventies, procedures en afspraken, coalities en ambities, openbare en geheime agenda’s; kortom, een web waar een gewoon mens al snel verstrikt in raakt.

Na een poosje kwam ik erachter dat het web een naam had: “Politiek”! Daar kom ik zodadelijk op terug.

Want ik wil één ding niet vergeten te memoreren. In de praktijk van alledag ten stadhuize ontdekte ik een mij tot dan toe onbekend fenomeen;….de Griffie! De discrete, geduldige, verstandige ambtelijke ondersteuning voor de Raad. De griffie wees me de weg door de krochten van het Stadhuis en langs de raggen van de gemeentepolitiek. De griffie was de bron van informatie, waar ik me aan kon laven. Met aan het hoofd een lieve schat; de Raadsgriffier Marijke Pe.  Zij en haar staf bleken er niet alleen te zijn voor de gevestigde partijen en de doorgewinterde raadsleden. Ook voor ons. De nieuwkomers. Juíst voor ons. Nooit is Red Amsterdam met dédain afgedaan. Steeds hebben ze ons, de fractie, zonder aanziens des persoons op weg geholpen en voor uitglijers behoed. Zij bleken, en zíjn -net zoals het onvolprezen gilde van portiers ten Stadhuize- de enige oprechte zekerheid, de enige constante factor in de eb en vloed van komende en gaande gemeenteraadsleden en andere politici. Dank daarvoor.

De laatste tijd wordt me steeds gevraagd of ik “blij ben er vanaf te zijn”. Of -nog erger- of ik “teleurgesteld” ben over wat ik heb kunnen doen of wat Red Amsterdam heeft kunnen bereiken.

Zonder diplomatiek te willen zijn is het oprechte antwoord: Ja en Nee.

Nee. Het was -vanaf den beginne- de afspraak dat ik het één jaar zou doen en dan  zou opstappen. Nu na een jaar weet ik, dat een termijn van twéé jaar het minimum is om het vak van gemeenteraadslid te leren.

Ja. Ik ben blij dat ik niet meer zo keihard zal hoeven te werken als in het afgelopen jaar, dat ik die overload aan informatie niet meer hoef te absorberen, en dat ik zelf weer mijn eigen agenda mag beheren.

Nee. Ik zal de bedrijvigheid hier missen. En de mensen. En de ‘éducation permanente’. Het was een voorrecht om bovenop het Amsterdamse nieuws te zitten -wat je anders ‘s avonds in de krant leest-, en het was fascinerend om de achterkant van het weefsel, het ‘petit-point’ van de macht te kunnen observeren.

Nee. Er is, wat mij betreft, dan ook geen sprake van teleurstelling. Ik wist maar al te goed waar ik aan begon en dat een éénpersoonsfractie geen gewicht in de schaal legt.

Natuurlijk hebben wij onze verkiezingsbelofte waargemaakt, geageerd tegen de NoordZuidlijn, en dat zal Red Amsterdam blijven doen. Het is onze ‘raison d’être’ in dit forum.

Red Amsterdam leeft niet in de illusie dat we de NoordZuidlijn tegen zouden kunnen houden, maar wij zijn er om te laten zien dat dit monster aan de fundamenten van onze stad knaagt. De NoordZuidlijn is de onheilspellende metafoor voor iets veel groters.

Materieel gezien staat de NoordZuidlijn symbool voor al die andere megalomane projecten, die de stad op zn palen laat wankelen: de Zuid-as, de Zeesluis, IJburg twee en drie.

Immaterieel is de NoordZuidlijn symbool voor te grote ambities in de politiek, te grote ego’s en te geringe capaciteiten om ze waar te maken. Voor wensdenken, voor de illusie van de maakbaarheid van de samenleving, waar “optimisme als een plicht” gevoeld wordt, zonder rekening te houden met de lengte van de polsstok, de perceptie van anderen en de harde werkelijkheid van de financiële middelen.

Denk aan de ontluisterende bevindingen in de Enquete Limmen, denk aan de computerchaos in de gemeente en de stadsdelen; het ICT-debacle.

Denk aan de onkunde om een straat, een sluis of een brug binnen het budget op te leveren, of een museum binnen de daarvoor geplande tijd. Of een NoordZuidlijn.

Denk aan het het failliet van het Danshuis, het Musiq-gebouw in Oost, de aannemer Midreth, dat je van kilometers ver kon zien aankomen.

Denk aan de persoonlijke ambities die een vruchtbare samenwerking in de weg staan en handenvol geld kost, zoals met AT5 of de Kunstraad.

Denk ook aan de kleinzieligheid van de burenruzies in de stadsdelen, in West, in Oost, waar politiek culmineert in ordinair gekijf van gekwetste ego’s, die zelfs op straat te horen is.Naar mijn gevoel, een intrinsiek gevolg van de illusie dat stadsdelen de democratie zouden dienen, zonder rekening te houden met de menselijke maat en persoonlijke ambities, die daar het meest aan de oppervlakte geraken. Dit alles en allemaal in de superieure wetenschap ten stadhuize dat de macht pro forma gedelegeerd is, en echte politiek niet elders dan hier bedreven wordt.

Nee. Ik had niet de illusie, dat er naar ons geluisterd zou worden of dat Red Amsterdam er iets toe doet.

Hoe verstandig het ook zou zijn een moratorium op de afbouw van de NoordZuidlijn in te stellen, hoe onverstandig het ook is om in deze tijd zo veel geld uit te geven aan de uitbouw van de NoordZuidlijn naar Amstelveen, hoe waarschijnlijk het ook is dat de geologische gesteldheid onder het station Vijzelgracht een onoverkomelijke barrière zal blijken te zijn om de NoordZuidlijn ooit te voltooien, uit prestige-overwegingen en partij-politiek, zullen de alfa-mannetjes persisteren dat het MOET. Koste wat het kost.

Ja. Ik had de hoop dat het ons zou lukken ‘De Opstapper’, het busje voor de binnenstad te redden van de ondergang.Het leek er ook op. Schijnbaar mocht De Opstapper op grote sympathie rekenen binnen de Raad. De PvdA wilde hem behouden. GroenLinks zou onze motie mede ondertekenen. De kleine partijen deden dat ook.En dan merk je, tot je verbazing, dat als het puntje bij het paaltje komt, alle mooie woorden ten spijt, dat om particuliere, of opportunistische, of partijpolitieke redenen de meerderheid tot behoud van De Opstapper plotsklaps is verdampt.

Verbazing: Ja. Teleurstelling: Nee, niet echt. Dat gebeurt nou eenmaal in de politiek.

Verbazing: Ja. Niet dat het gebeurt, maar dat mensen in staat zijn om eerst iets met grote oprechtheid te beweren, en dan met droge ogen iets totaal anders kunnen doen.

En als je je dan afvraagt hóe dat kan dringt zich toch een uiterst banale vergelijking aan me op. Het zal u niet verbazen dat ik als actrice moet denken aan een ordinaire soap. En dat bedoel ik niet badinerend. Politiek voldoet aan de onontkoombare wetten waaraan een soap moet voldoen. Banaal, spannend, gemeen, griezelig dicht de werkelijkheid benaderend, het echte leven.

Want hoe serieus de actores ook zijn, hoe belangrijk hun beslissingen ook voor de burgers, voor de stad en voor het land, wel beschouwd draagt het politieke bedrijf alle kenmerken van Goede Tijden, Slechte Tijden. In Amsterdam getiteld Kleine Kansen, Grote Gevolgen.

Het is een dagelijks terugkerende, fascinerende, hijgerig opgediste serie dramatische gebeurtenissen zonder eind, met ingewikkelde verhaallijnen, die naar behoeven de aandacht trekken of verdwijnen onder het stof van nieuwe conflicten, waarin intriges en overspel, beloften en verraad, boeven en slachtoffers, idealisten en lawaaimakers, alfa-mannetjes en underdogs hun plaats opeisen en ondergaan in de waan van de dag.

Begrijp me goed. Ik bedoel dit niet badinerend.

Het is net zo echt, netzo fascinerend en verslavend als de krant en het Journaal voor nieuwsjunks, zó fascinerend en verslavend zijn de voorthollende gebeurtenissen van de politiek voor snel-schakelende, slimme jongens en ambitieuze meisjes, de politiek.De politiek is een fascinerende, intellectuele uitdaging,  heb ik gezien. Het heeft alleen niets met democratie te maken. Het is gymnastiek voor de geest, schaken op hoog niveau, een competitie van de competenties. Rücksichtslos. Even overweldigend als meeslepend, als in een soap.

Op een dag kan je niet meer zonder. Ben je verslaafd aan het spel, aan het pluche of aan de macht.

Op een dag word je uit het script geschreven.Omdat het de afspraak is. Of een nieuwe coalitie is gesloten. Motie van wantrouwen aan je broek. Van het gremium naar de geraniums.Kan je naar huis, naar je eigen bed.

SPEECH NELLY RAAD OVER 7E UITVOERINGSKREDIET

Het moet nou toch niet gekker worden, Voorzitter,

tijdens de vorige vergadering van de Commisie Verkeer en Vervoer verzon Wethouder Wiebes een metafoor, die de aanwezige Commissieleden met boter en suiker naar binnen schrokten, en waarbij ze zich na afloop er nog steeds niet van bewust waren dat ze zich een enorm OOR hadden laten aannaaien. Wat zeg ik: een OORMERK!

Opeens zaten ze blij en voldaan, omdat de lange vergadering was afgelopen, met die enorme gele plastic flappen in

hun oor gestanst, elkaar aan te kijken in de wei hier aan de Kloveniersburgwal,

EN ZE ZAGEN HET NIET!

Waren ze eerst nog wat kritisch geweest; omdat  “het toch niet zo kan zijn” en “zo gaan we niet met elkaar om” en “er was toch  afgesproken, dat voortaan deze complexe materie toegankelijk zou worden gepresenteerd”. Al spoedig verloor men zich in details, “staat er niet op bladzijde 27….?”,  en de constatering van Red Amsterdam dat elke financiële onderbouwing, planning of prognose voor dit krediet ontbreekt, werd collegiaal genegeerd, omdat ze het zelf ook niet helemaal begrepen waar in dit verhaal het verschil zit tussen krediet en inflatoire financiering, en waar het balletje-balletje bleef onder de dekseltjes van het investeringspotje, het stroppenpotje, het fondsenpotje,  het vereveningspotje, het kredietpotje, het KKGG-potje, het reservepotje van de Noord-Zuidlijn.

Want dáár hebben we het over, Voorzitter,  :  De Kosten Van De Noord-Zuidlijn

-gepresenteerd door wethouder Wiebes!

Virtuoos goochelde Wiebes tijdens deze Commissievergadering, alle argumenten tevoorschijn waar dit voorstel tot verstrekking van het ZEVENDE  UITVOERINGSKREDIET níet over ging.

Het ging níet om toestemming over de afbouw van de NZlijn,

het ging níet over een krediet voor de stations, het ging níet over het materieel,

het ging níet over het beveiligingssysteem, het ging níet over het doordrukken van de metro naar Amstelveen, het ging níet over…

-ik weet het niet meer.

Tientallen kleurige ballen, hield de wethouder in de lucht, waar het NIET over ging, bij deze voordracht van College van Burgemeester en Wethouders van 7 december 2010 tot beschikbaar stellen van het 7e UITVOERINGSKREDIET voor de werkzaamheden van de Noord-Zuidlijn.

Het ging, jongens en meisjes,

het ging over een METAFOOR; dat is een vergelijking,

of meer eigenlijk, zegmaar; een beeldspraak.

Ik zal voor iedereen die er niet bij was, proberen te recapituleren wat Wiebes letterlijk verder vertelde. (Luister:)

“Je moet het je zó voorstellen; de Wethouder gaat met een envelop naar de bank op de hoek,  een gróte envelop, en daar gaat hij géld in laten stoppen om de aannemer te kunnen betalen. Want het geld dat vroeger al gegegeven was voor het werk aan de NoordZuidlijn is nu… opperdepop.” (Nee, dat zei die niet)  Hij zei: “Op”.

“Toch moeten de rekeningen betaald worden. Dus nu wordt een flink bedrag opgenomen. Dat is allang afgesproken met de bank. Iedereen weet ervan. De hoogte van het bedrag is allang afgesproken met de Gemeenteraad. Het is eigenlijk niet meer en niet minder dan het verzilveren van een afspraak uit het verleden. Begrijp je ? Dus er hoeft helemaal niet meer over onderhandeld of gediscussieerd te worden. Het is een raadsbesluit geweest, dat we het zó zouden doen. We zouden er hier eigenlijk niet eens over hóeven praten.

Het besluit is al genomen, de rest is een formaliteit.”

Toen de Wethouder dát gezegd had ging er een zúcht van verlichting door de Commissie. Echt waar. Met rode konen hadden ze naar de ontknoping toegeleefd… De spanning was gebroken in déze aflevering van het Kleine-Kansen-Grote-Gevolgensprookje dat NZlijn heet; dat álles toch….Briljant. Die envelop! Dat íets in deze gecompliceerde wereld toch… zoooo eenvoudig was. Wat was dat heerlijk ! Wat was dat een opluchting. Mmm.

Dankbaar keken ze de Wethouder aan -tegen het einde van de vergadering van 20 januari jl; allemaal met zo’n gele plastic flap in het oor, als makke lammeren.

Voorzitter, dames en heren!

Als het nu echt zo’n formaliteit was, waarom heet het dan een ‘voordracht’ van het College en Wethouders ? Waarom staat het vandaag dan officieel op de Raadsagenda ? Waarom wordt de Raad hier en nu gevraagd het voorstel te steunen ? Waarom wordt er hier vandaag over gestemd?

Als alles al besloten is en er niet meer over gepraat hoeft te worden, waarom is de Wethouder het geld dan niet even gaan hálen hier bij de bank om de hoek ?

Ik zal u ook een verbluffend eenvoudig en ontluisterend antwoord geven:

Omdat die bank er niet staat. Omdat dat de kas leeg is.

Omdat de Gemeente geen geld meer heeft. Omdat het een lening is.

Omdat er geweldige financiële verplichtingen mee worden aangegaan, te betalen door de burgers van deze stad. Decennialang.

Omdat het een GIGANTISCH bedrag is:  We hebben het hier over een niet te bevatten somma van 1, 2 miljard euro! Plus rente.

Omdat Wethouder Wiebes met zo’n enorme envelop met geld helemaal niet alléén over straat durft. Dát is het.

Dames en heren, het echte antwoord is: Omdat het College van Burgemeesters en Wethouders u medeplichtig wil maken.

Kunnen ze nooit zeggen, dat u van niets wist. Het was slechts een metafoor van de wethouder. Het was een voorstel van het College. Maar de Raad beslist ! Weet u nog wel ?  Kunt u over een jaar of 10 bij de volgende Raadscommissie Limmen -laten we zeggen: de Enquete-commissie Frijda- nalezen hoe door het, dan inmiddels beruchte ZEVENDE UITVOERINGSKREDIET, bijgenaamd het ‘Harry-Potter-Besluit’, de stad failliet ging, iedereen verkeerd voorgelicht werd, iedereen hopeloos naief was en iederéén boter op zn hoofd had.  Opnieuw.

Niets geleerd van de geschiedenis. Niets van Veerman. Niets van Limmen. Niets van Icarus.

Om van G.Dales maar niet te spreken.

Gelukkig heeft de Wethouder zich tijdig gerealiseerd dat die al te simpele verklaring over het voorliggende voorstel wat al te erg was, en heeft in een gisteren overhaast nagezonden, brief een wat genuanceerder beeld geschetst, dan in het zojuist gememoreerde sprookjesscenario.

Hij heeft gelijk. De Raad heeft al bij de Begrotingsbehandeling in december jl ingestemd met dit ‘traject’. De kredietaanvraag is gedaan met instemming van de Raad. Het is nu inderdaad een kwestie ophalen van liquideren; het op de reking zetten van echt geld. Een formaliteit. Een hamerstuk.

Wat zeur ik nou nog ? Wat moet Red Amsterdam zich hier nu nog profileren ?

Vanwege het ontbreken van enige onderbouwing. Okee, noem het een achterhoedegevecht.

Vanwege het ontbreken van een aanvaardbare verantwoording in Q3, het derde kwartaaloverzicht van 2010.

Vanwege het ontbreken van de financiële planning per 1 januari 2011 voor de Noord-Zuidlijn.

Vanwege het ontbreken van enig door de Wethouder en NZdirectie, zelfgegenereerd, inzichtelijk flankerend financieel overzicht met een precies -niet versluierd- inzicht in mutaties, bijstellingen, gerealiseerde kosten versus begrote kosten, financieringskosten, rentelasten, verwachtingen, risico’s, dekkingen…

Vanwege het ontbreken van een panoramisch beeld, -als alle rookgordijnen zijn opgetrokken- boven het financiële slagveld, van de NZlijn-financiering, en de gevolgen ervan echt voelbaar worden in de stad, in het OV-aanbod en de lasten voor de burger.

Vanwege het ontbreken van enig zicht op een reëel eindbedrag voor de totale kosten van de Noord-Zuidlijn, (komop, gooi het eruit, het dondert nu toch niks meer!)…

Daarom.

Wij van Red Amsterdam vinden dat u, collega Raadsleden, alleen al uit goed fatsoen, en omdat u serieus genomen wenst te worden en omdat het afgesproken was in de jaartelling Na Limmen,

NIET moet instemmen met dit voorstel, VOORDAT alle stukken, begrijpelijk, ook voor Jip-en-Janneke, ter tafel liggen.

Daarná wat ons betreft ook niet, maar zeker niet nú!

Die onderliggende financiële verantwoording voor dit mega-krediet voor de Noord-Zuidlijn MOET NU EERST op tafel.

Het is uw laatste kans, de blamage in het Rapport Frijda te ontlopen.

Red Amsterdam: stemt tegen!

Nelly bij 1Vandaag

Het TV programma 1Vandaag besteede (27-12-10) in de kerstweek tijd aan mensen die in het afgelopen jaar veel in het nieuws waren. Nelly Frijda was een van hen en haar  “kerstkaart” is hier te zien:

sitestat
Verslag: Sander ‘t Sas Redactie: Fouzia Elhannouti (27-12-10)

Nelly Frijda richtte in 2009 samen advocate Nelleke van ‘t Hoogerhuijs de partij Red Amsterdam op. Tijdens de gemeenteraadsverkiezingen van 2010 wordt ze met 5456 voorkeursstemmen gekozen in de Amsterdamse raad. Vanavond blikt EenVandaag met haar terug op het afgelopen jaar. Hoe kijkt ze terug op de gemeenteraadsverkiezingen, Red Amsterdam en de Noord-Zuidlijn?

Nelly Frijda (1936) heeft een enorme staat van dienst. Vanaf haar achttiende staat ze al op de planken, inmiddels dus meer dan vijftig jaar. Ze begon in het cabaret van Wim Kan en speelde in meer dan dertig films en televisieseries, waaronder Keetje Tippel, Mama is boos!, De Johnsons, Mijn Franse tante Gazeuse, Ellis in Glamourland en Het Zwijgen. Bij het grote publiek is ze vooral bekend als Ma Flodder uit de films Flodder en de gelijknamige televisieserie.

Nelly was al eerder te zien in 1Vandaag (20-02-10)
sitestat
Deze week(20-02-10) volgt EénVandaag actrice Nelly Frijda, die campagne voert voor de door haar opgerichte partij Red Amsterdam. De partij, die meedoet aan de gemeenteraadsverkiezingen, verzet zich met hand en tand tegen de steeds duurder wordende nieuwe metrolijn in Amsterdam. We gaan met Nelly Frijda naar bewoners die door de bouw van de Noord-Zuidlijn hun huis zagen verzakken.

Ook voert ze campagne bij de Bijenkorf die risico’s vreest als het boren van de tunnel op 11 maart gaat beginnen. Samen met haar dochter Miranda heeft ze een carnavalsliedje opgenomen om haar onvrede te uiten. (luister hier)

Nelly Frijda (1936) heeft een enorme staat van dienst. Vanaf haar achttiende staat ze al op de planken, inmiddels dus meer dan vijftig jaar. Ze begon in het cabaret van Wim Kan en speelde in meer dan dertig films en televisieseries, waaronder Keetje Tippel, Mama is boos!, De Johnsons, Mijn Franse tante Gazeuse, Ellis in Glamourland en Het Zwijgen. Bij het grote publiek is ze vooral bekend als Ma Flodder uit de films Flodder en de gelijknamige televisieserie.
Dit seizoen zou Frijda naast Jon van Eerd te zien zijn in de theaterkomedie Oranje Boven. Ze moest echter wegens ziekte afzeggen en haar rol werd overgenomen door Liz Snoijink. Naast haar acteerwerk treedt ze tevens op als zangeres in radioprogramma’s.

De raad beslist! De Opstapper voor de stad te behouden

Nelly Frijda tijdens slotbeschouwing 2011

Als er weer eens verstandige keuzes moeten worden gemaakt, waar het college niets voor voelt,
òf controversiële keuzes, òf te ingewikkelde, horen wij diverse wethouders in de Commissievergaderingen dikwijls na een lang -vaak somber getoonzet- betoog concluderen:
“De Raad beslist”.
Ze zeggen zelden: “Ach, interessant. Zo hadden we het nog niet bekeken”.
Of: “Ja, dat is ook eigenlijk te dwaas. Dáár moeten we wat aan doen”.
Of: “Als zóveel burgers het willen; gaan wij met het gehele ambtelijke apparaat ertegenaan, daar een mouw aan te passen”.

Zal ik, om de gedachten even te bepalen, een aantal vrágen bij deze antwoorden verzinnen?
Ik neem maar, bij het onderwerp ‘vervoer’, een paar willekeurige vragen die onlangs gesteld zijn en waarvan een aantal dezer dagen ter stemming komen.
“Het autoluw maken van de stad heeft als onbedoeld bij-effect dat het aantal geparkeerde fietsen exponentieel stijgt in het Centrum . Kunnen we de ruimtes onder het CS, en plekken boven de metrobuis niet inrichten als fietsenstalling ?” (GrL)
“Is het niet buitengewoon onvriendelijk voor vreemdelingen in deze stad, dat ze voortaan hun weggesleepte auto, ‘s nachts niet meer kunnen ophalen en moeten wachten tot de volgende morgen 7 uur ?” (VVD)
“Waarom wordt de ombouw van de Amstelveenlijn tot metrolijn al aanbesteed terwijl niemand het wil, haltes verdwijnen, lijn 5 wordt opgeheven en er geen geld is?” (SP)
“Moet de centrale stad niet ingrijpen als een Stadsdeel besluit de parkeertarieven te verhogen met zo’n 100% ? ” (CDA)
Ja en natuurlijk ook (PvdA): “Die Opstapper heeft veel meer dan alleen vervoerskundige waarde en bijna iedereen wil hem behouden. Kunnen we daar niet wat aan doen ?”

Standaard-antwoord: “De Raad beslist”.

En dan mag de Raad beslissen: een beetje hier erbij. Een beetje daar eraf.
Maar het veronrustende is dat de Raad helemaal niet beslist bij bedragen die ertoe doen ! Bij de grootste bedragen, de hoogste kostenposten, de weggefrommelde financieringskosten, de miljoenen-tegenvallers.
“Hoe hoger de bedragen. Hoe fultieler de inbreng van de Raad”, zei Red Amsterdam nog vorige week in de Commissievergadering VVL.

Als het over de voortdurend oplopende kosten van de NoordZuidlijn gaat zit de Raad met de mond vol tanden. Telkens opnieuw -ook na de Commissie Veerman, ook na de Raads-enquete, ook na de herschikking van de verantwoordelijkheden in de Projectleiding NoordZuidlijn-, worden we geconfronteerd met ongelukjes en tegenvallers.

En wordt er virtuoos gegoocheld met bedragen, potjes, begrotingen, fondsen, investeringen en reserveringen. En met rode-oortjes-begrippen als “Kleine Kansen, Grote Gevolgen.”, die eerder thuishoren op de kermis bij het ‘parade-maken’ voor het Rad van Fortuin, dan bij de miljarden-valkuil van de Noord-Zuidlijn.

Onlangs nog werd de Raadscommissie-Verkeer-en-Vervoer in het geheim ‘in de week’ gezet met de mededeling: “Ja, er moet helaas gedacht worden aan een extra investering van zo’n 30 miljoen euro om het station Vijzelgracht veilig te kunnen ontgraven”.
Maar een paar weken later mag de Raad slikken, dat het onder druk ontgraven van het station Vijzelgracht toch zo’n 68 miljoen méér kost. Kleine Kans. Groot Gevolg. Fait-accompli. Voldongen feit. “Oja, en dat de oplevering van de NZ-lijn daardoor wel een paar maanden later kan worden”, roept de Wethouder onderaan de trap.
“De Raad beslist.”
De Raad beslist niks. De grondwaterstand beslist nog eerder. Het paalwerk uit de 17e eeuw beslist. Een opengebarsten rioleringsbuis beslist. De NoordZuid-directie beslist.

Heel, heel langzaam wordt de Raad voorbereid op wat de Noord-Zuidlijn in zijn totaliteit moet gaan kosten. Uiteraard méér dan de nu al niet te bevatten som van driedúizend miljóen euro.
Zorgvuldig gefaseerd -door projectbureau, wethouder en weersomstandigheden- krijgt de stad de rekening gepresenteerd. Tegenvallers voorbehouden natuurlijk. En vertragingen.
Nog niet-begrote, niet-aanbestede en niet uitgegeven posten staan nog niet op de rekening. De kosten van de afbouw, en aankleding, en die ellendig-lange roltrappen, van de stations zijn nog niet begroot. Dus zijn nog geen kostenpost. De brandveiligheid in de stations is nog niet beoordeeld, en zou wel eens voor onaangename verrasingen en dure aanpassingen kunnen zorgen. Dus daar wachten we nog even mee, -als de Brandweer zn mond maar houdt.
En we hebben de treintjes nog niet gekocht. Want dat hangt weer af van welk signalerings- en trein-beveilingssysteem we kiezen. En hoe duur dat is.

Nemen we mens-gestuurd of computergestuurd rollend materieel ? Alsof het Fleischmann is. Als we voor de mooiste, meest-geavanceerde én duurste optie kiezen, moet de Amstelveenlijn omgebouwd worden tot metrolijn, -als aansluiting op de NoordZuidlijn- anders is die investering in het materieel te hoog. Zo rolt de trein onstuitbaar voort.
Als we die Amstelveenlijn nu vast aanbesteden, kan met de bouw ervan begonnen worden als de NoordZuidlijn af is in 2018. Fait-accompli en het kost niks, want het wordt betaald door Rijk en Regio.
‘t Is geen Rad van Fortuin, dames en heren, het is een rad voor de ogen.

Daarnaast, collega Raadsleden, wil ik u eraan herinneren dat het bedrag
‘Kosten NoordZuidlijn’ aanzienlijk geflatteerd wordt doordat de rentelasten voor de financiering van de NoordZuidlijn elders in de gemeentebegroting worden opgevoerd.
Om “begrotings-technische redenen” natuurlijk, maar het is wel echt geld. Dít jaar: 20 miljoen euro per jaar. En hoe verder de bouw vordert en de aannemersrekeningen betaald moeten worden, hoe meer geld er geleend moet worden, hoe verder de kosten van de leningen oplopen.
Tot twintig, veertig, zestig miljoen euro per jáár. Elk jaar. Echt geld. Net zo echt als de reeds betaalde bouwkosten.
(Even tussen twee haakjes: wisten jullie dat ook de Tweede Zeesluis, die ons niks zou kosten, op die manier, als rente-last, op onze begroting drukt ? )
“Lenen kost geld”, staat er dankzij Dirk Scheringa nu verplicht in elke advertentie voor een financieel product. Misschien komt de Amsterdamse gemeenteraad er nu eindelijk eens achter waarom de begrotingsruimte zo beperkt is en daarmee zn bewegingsvrijheid zo belemmerd. De Raad is zèlf het mannetje met die loodzware bal aan het been.

Begrijpt u, dames en heren, waarom wij zo tegen de Noord-Zuidlijn zijn, en pleitten voor een moratorium op de bouw, en ons verzetten tegen de ondoorzichtigheid van die NZ-lijn-begroting ? Alleen al vanwege dat laatste kunnen wij niet instemmen met de Gemeentebegroting 2011, zoals die thans voorligt.

OK. Wij kennen inmiddels de symbolische waarde van onze inbreng. Dus ook deze. Red Amsterdam zal niet in staat zijn essentiele veranderingen aan te brengen in de Gemeentebegroting.

Klein bier rest ons.
Red Amsterdam heeft het initiatief genomen. We hebben ons het vuur uit de sloffen gelopen om De Opstapper voor de stad te behouden. Wij hebben een stem gegeven aan bewoners en ondernemers langs de route. Wij hebben rondgebeld, steun gezocht, opties bekeken, alternatieven aangedragen.
Red Amsterdam heeft inmiddels drie amendementen op de Gemeentebegroting opgesteld om de Opstapper voor de stad te behouden. Wij zijn er nog steeds niet in geslaagd om daarmee Het Parool te halen, maar wij zijn buitengewoon tevreden dat wij voor ons laatste amendement steun hebben gevonden bij vijf partijen in deze Raad.

Mede namens de leden Molenaar, Alberts, Van Lammeren, Van der Velde en Schimmelpennink, dient Red Amsterdam ter vervanging van de vorige amendementen, het volgende accent-amendement in:

Amendement 706 ' begroting 2011 behoud Stop en Go_01


Amendement 706 ' begroting 2011 behoud Stop en Go_02

Amendement 706 ' begroting 2011 behoud Stop en Go_02

Amendement 706 ‘ begroting 2011 behoud Stop en Go_01
Amendement 706 ‘ begroting 2011 behoud Stop en Go_02

Nu stáán alle seinen op rood

Voorzitter, dames en heren,

Een paar maanden geleden, naar aanleiding van het Programakkoord van het nieuwe college, wist ik een paar minuten uw aandacht te boeien met een treffende parallel tussen nu en 80 jaar geleden:

Toen crisis, nu crisis. Toen bezuinigen, nu bezuinigen. Toen een groot infrastructureel werk onderhanden, nu ook. Toen een Oost-Westlijn, nu een Noord-Zuidlijn. Maar toen de treffende overeenkomst ophield, omdat de Oost-Westlijn; de aanleg van de spoorlijn over de Afsluitdijk, tijdig en op goede gronden bleek te zijn afgeblazen in 1930, en de Noord-Zuidlijn nog steeds niet, taande de belangstelling voor mijn betoog alras.

Jaja, men begreep waar ik heenwilde. Jaja, men herinnerde zich de reden van mijn verkiezing in deze Raad. Jaja, een mengeling van mededogen en meewarigheid woei mij tegemoet, met een snufje sneu.

Het college bleek het betoog van Red Amsterdam niet eens een repliek waardig te achten. De coalitiepartijen in deze Raad zaten in een rijdende trein. De oppostie was een station gepasseerd. En ik kon vanaf een zijspoor roepen dat alle seinen op rood sprongen.

Nu stáán alle seinen op rood. De Begroting 2011, die hier ter tafel ligt barst van de bezuinigingen en de rode cijfers, rode doorhalingen, rode ombuigingen, rode heroverwegingen. Je zou haast denken dat hier een rood college zit, maar nee, het schaamrood ontbreekt.

Alle paralellen en metaforen op een stokje: Amsterdam staat voor een gigantische opgave om ambities, plannen en verplichtingen, in overeenstemming te brengen met inkomsten, verwachtingen en toezeggingen. Er kan niet anders dan dramatisch bezuinigd worden, nu, in deze tijd. Wij, de Raad en college kunnen debatteren over hoe en waar het minst pijn doet. Niemand wil dat de zwakkeren, de onbekwamen en de dommen, de dupe worden van de draconische maatregelen die genomen moeten worden. Niemand wil zulke boodschappen nagedragen krijgen. Maar toch.

Naar de mening van Red Amsterdam is er een oplossing. Wij, de Raad en College zijn in staat om dramatisch te bezuinigen waar het kan én het minste pijn doet.

Amsterdam is te redden met een nieuw perspectief, door een stap naar achter te zetten, door te kijken met een objectieve blik. Niet belast met ouwe koeien, ambitieuze plannen of beperkt door een tunnelvisie.

Laten we wel wezen: Van Rijkswege worden de stad enorme bezuinigingen opgelegd.

De financiele positie van de stad wordt al jaren negatief beinvloed door te wilde plannen, en tegenvallers door oplopende kosten voor de Noord-Zuidlijn. Het Rijk is niet bereid bij te springen. Bezuinigingen op de de Gemeentebegroting zijn onvermijdelijk: Wij kennen de getallen: 83 miljoen bezuinigen in het komend jaar, 208 miljoen, elk jaar, vanaf 2014. Tel dat op:  Draconische maatregelen zijn noodzakelijk! Dramatisch voor iedereen die in deze stad afhankelijk is van publieke voorzieningen, of het nu een uitkering of infrastructuur betreft. Dramatisch voor iedereen die wegbezuinigd zou worden werkzaam bij of voor die voorzieningen. Dramatisch voor het klimaat in de stad, of dat nu het milieu of de cultuur betreft. Dramatisch voor de uniciteit, het karakter, datgene wat Amsterdam Amsterdam maakt. Enzovoort, enzovoort.

Red Amsterdam stelt u voor een bezuiniging te realiseren die alle bezuinigingen overbodig maakt: Stoppen met het afbouwen van de Noord-Zuidlijn. Neenee, dit is niet een herhaling van wat ik eerder zei, niet STOPPEN met het bouwen van de Noord-Zuidlijn -toen het nog kon, maar nu niet VERDER bouwen aan de lijn. Een moratorium.

Niks nieuws, een moratorium, want dat heeft de wethouder Grondzaken een paar maanden geleden ook gedaan met een bouwstop op kantoren in deze stad.

Dat betekent niet: weggooien van reeds gespendeerd geld. Niet het dichtkiepen van de tunnels of stations. Wij zijn niet gek. Wij stellen voor om de lijn van het station Rokin tot het station Buikslotermeerplein in Noord af te bouwen en in exploitatie te nemen, en dan even niet. Daarna even niks. Tot 2020. En dan zien we wel weer. Of het rendabel blijkt. Of het bevalt. Of we de lijn verder afbouwen, zoals gepland. Of die uitbreiden naar Amstelveen of Purmerend. Of we dan geld hebben. Mijn natte vinger zegt, dat, alles opgeteld en afgetrokken, als we dus even stoppen, een heleboel geld nu niet uitgegeven hoeft te worden. Geld dat we niet hebben. Dat we zelfs geld overhouden; zodat al die bezuinigingen, waar we het nu over zouden hebben, helemaal niet nodig zullen blijken.

Daarom heb ik de eer u thans een motie met deze strekking voor te leggen. En met spoed –na de eerste termijn- in stemming te brengen. En aan te nemen. Dan kunnen we naar huis, want alle discussies die we hierna zouden willen voeren komen dan in een totaal ander licht te staan, en dan kunnen we thuis trots vertellen dat Amsterdam gered is.

DE MOTIE

Ondergetekende mevrouw N. Frijda heeft de eer voor te stellen:
De raad,
voorafgaand aan de discussie over de begroting voor 2011 in Commissies en Raad, wegens dringend belang in stemming wenst te brengen,na de eerste termijn van de Begrotingsbehandelig 2011;

Overwegende dat:

- “de financiële positie van de stad de afgelopen jaren beïnvloed is door tegenvallers binnen de eigen begroting, in het bijzonder de Noord-Zuidlijn”, zoals de Inleiding van de Begroting 2011, benadrukt,  en daarenboven aanzienlijke bezuinigingen van Rijkswege aan de stad worden opgelegd,

- een -al dan niet beperkt- moratorium op de voltooiing van de Noord-Zuidlijn, zowel qua directe kosten, alsook qua aangegane verplichtingen, alsook qua onvermijdelijke tegenvallers, zoveel ruimte biedt in de voorliggende Begroting 2011 -en volgende jaren-, dat wellicht géén van de thans voorgestelde bezuinigingen nodig zullen zijn,

- meer precies, de bezuinigingen op de Gemeentebegroting nu reeds becijferd worden op 83 miljoen euro komend jaar, en 208 miljoen euro -structureel- vanaf 2014,

- de voorgenomen bezuinigingen ten koste zullen gaan van veel belangrijke voorzieningen in de stad; zoals de sociale woningbouw, de dienstverlening, het jongerenwerk, de zorg voor kinderen en bejaarden, bibliotheken, kunst, cultuur, Artis, het openbaar vervoer, en in het bijzonder de Stop&Go-lijn,

- de leden van zowel de coalitie-partijen, als de oppositiepartijen in de Gemeentraad

voor deze verschraling van het voorzieningenniveau in deze stad NIET verantwoordelijk willen worden gehouden, zonder daarbij alle alternatieven overwogen te kunnen hebben,

- het Rijk heeft aangegeven de budgetoverschrijdingen bij de verdere aanleg van de Noord-Zuidlijn in geen geval te dekken;

Constaterende dat;

- een moratorium op nog niet aangegane verplichtingen in deze tijd geen ongebruikelijke tussenfase is, gezien de Bouwstop Woningen en Kantoren van de wethouder Grondzaken,

-  sinds in december 2009 het enqueterapport van deze Gemeenteraad onder voorzitterschap van collega Limmen verscheen, geen fundamenteel debat in de Gemeenteraad is gehouden over de consequenties van de conlusies van het rapport , een debat over een moratorium op de aanleg van de Noord-Zuidlijn niet aan de orde is geweest, en dit nu eens te meer dringend geboden lijkt,

Verzoekt het college van burgemeester en wethouders:

- een externe onafhankelijke deskundige, zoals het Bureau Rigo, op zeer korte termijn te laten uitrekenen hoeveel er bespaard kan worden bij een beperkt moratorium op de bouw van de Noord-Zuidlijn;  waarbij onder ‘beperkt’ begrepen moet worden; dat

-er niet verder geboord zal worden dan tot het station Rokin,

-de bouw van de diepe stations gestopt wordt en

-de verbinding met Amsterdam-Noord volgens plan wordt voltooid,

Waarbij tevens een globale begroting gemaakt zal worden van de kosten voor het afbouwen en gebruiksklaar maken van het metro-tracé Rokin-Buikslotermeerplein, het inrichten der stations en het aanschaffen van het materieel.

En tevens een schatting te laten doen van reëel te verwachten schadeclaims van, cq de kosten van compenserende werkzaamheden door, benadeelde aannemers,

- bekend te maken welke begrotingsruimte deze aanpassing van het bouwplan NZ-lijn oplevert en een prioriteitenlijst op te stellen van de bezuinigingen in de huidige begroting, die geschrapt kunnen worden -mochten die überhaupt nog nodig zijn-,

-vervolgens een bijzondere raadszitting bijeen te roepen voor een debat, met als inzet een moratorium tot 2020 in te stellen op het boren en afbouwen van de rest van de Noord-Zuidlijn (dus tussen de stations Zuid en Rokin), waarna kan worden overwogen of er genoeg geld en behoefte is de lijn af te maken,cq te verlengen naar bv Amstelveen en Purmerend

Het lid
mevrouw N. Frijda namens Red Amsterdam

DE STAAT VAN NELLY

Voorzitter!
Ik zou willen verzoeken om enige minuten stilte.
….

Ik zou de mij hier toegemeten spreektijd zwijgend moeten vullen. Als protest.
Als protest tegen een afspraak, die ons, in een brief van de Wethouder van Financiën van 1 oktober jl. werd voorgehouden. En die ons, de fractievoorzitters van de Gemeenteraad, expliciet verbood om te spreken over de inhoud van de Bestuurlijke Hoofdlijnen van de Begroting 2011, die hier vandaag ter tafel liggen.
Een verbod dat mij verhinderde om met mijn fractie-en partijgenoten voor vandaag een antwoord te formuleren op de Bestuurlijke Hoofdpijnen van B&W, En ons verhinderde een visie te ontwikkelen op de Staat van de Stad vanuit óns perspectief.

Of schend ik, met wat ik nu zeg ook een geheim?

Ja, je weet het soms niet. Hier in dit huis is het niet ongebruikelijk dat iets wat geheim is, zó geheim is, dat zelfs het geheime karakter ervan niet onthuld mag worden. Het ís er dus niet. Amsterdam is hierin uniek in Nederland. Zo waren er in Amsterdam géén vergaderingen van een geheime commissie die de nieuwe Burgemeester moest voordragen.
Het is nog een wonder dat u hier zit, meneer Van der Laan. Bent u het wel echt?

Wist u trouwens dat de Gemeentewet voorschrijft (art 191) dat elke gemeente in Nederland op 15 november de Begroting van het volgende jaar kláár moet hebben? Dat is geen geheim. Haalt u die datum, meneer Ascher?

Wij, van Red Amsterdam, zullen vraagtekens blijven zetten bij de opgelegde geheimhouding van stukken. Steeds zullen wij bij het begin van een gehéim overleg vragen naar het Waarom. Wij zullen initiatieven ontwikkelen voor optimale openheid. Niet alleen voor de stukken. Ook in de commissies. Ook in de Raad. Ook in het College. Laten we afspreken, dat als de belangen van de stad niet geschaad worden bij openbaarmaking, níets geheim is. Dus dan komen eigenlijk alleen gelimiteerde financiële paragrafen voor geheimhouding in aanmerking. De spastische reflex om overal maar KABINET op te stempelen bevalt mij niet. Het maakt me, omdat ík het wél mag weten, ook op een onprettige manier medeplichtig aan ándermans geheim.

Ja, voor de aanwezigen in de zaal, die dat niet weten; voor mij was het ook nieuw toen ik hier binnenstapte: ‘Kabinet’ is niet alleen een groot houten meubelstuk, of een regeringscoalitie -zoals:
“het nieuwe ‘Kabinet RUT-VER’, ” …
Kabinet betekent hier gewoon GEHEIM.
Aan de regeringscoalitie kunnen we niks meer doen , aan die geheimhoudreflex wel.

Wij, van Red Amsterdam, streven naar een ‘fatsoenlijke overheid’, te beginnen in Amsterdam.
Het Bestuur van de stad dient open te zijn en eerlijk, Gemeentelijke Diensten zuinig en efficiënt.
Dat lijkt ons niet alleen vanzelfsprekend. Een intrinsiek betrouwbare overheid lijkt ons de grootste bijdrage te leveren aan de redding van de Amsterdamse democratie. Sterker nog; eigenlijk de enige manier om de zich teleurgesteld van de politiek afgewende burger, te betrekken bij het beleid van deze stad.
Wij zullen initiatieven ontwikkelen om op een intelligente manier de doorstroming op de huizenmarkt op gang te brengen.
Wij zullen voorstellen doen om de gemeente efficiënter te laten inkopen en aanbesteden.
Wij zullen B&W achter de broek zitten om beloften aan de burgers waar te maken.
Wij zullen initiatieven ontwikkelen om de juridische verwartaal, die in gemeentelijke stukken en brieven wordt gebezigd, te verbieden en slechts voor-iedereen-begrijpelijk te communiceren.

Wij zullen , waar mogelijk, door gemeentelijk beleid en gemeentelijke diensten gedupeerde stadgenoten helpen en bijstaan.
Wij zullen voorstellen doen, die het voortbestaan van de STOP&GO-dienst alsnog moet waarborgen.

En tenslotte blijven wij van mening,
dat over-ambitieuze, prestige-verhogende, lollige, megalomane en peperdure projecten zoals de Zuidas, de tweede Zeesluis, IJburg-2, de Olympische Spelen en het wereldkampioenschap voetballen, een stad als Amsterdam niet passen en onverantwoord zijn.

Zeker niet nu; waarin opnieuw onze fundamentele weerzin tegen de Stadsdelen wordt bevestigd. Gisteren werden wij geconfronteerd met de verbijsterende consequenties van de autonomie van deze peperdure bestuurslaag. Het Stadsdeel Oost is al failliet. Welk stadsdeel volgt? Wie betaalt hier de rekening?

In deze tijd: waarin wij ons al schrap moesten zetten tegen de bezuinigen van Rijkswege en een ramp ter grootte van de Noord-Zuid-lijn, onontkoombaar op ons afkomt: het ICT-debacle.

De voor die twee projecten destijds verantwoordelijke wethouders hebben hun toevlucht al gezocht op hogere gronden; IN HOLLAND en elders in dit College, en zijn niet meer aanspreekbaar.

Ons welgemeend medeleven intussen gaat hierbij uit naar die ene eenzame Wethouder, die tersluiks bij de portefeuille-verdeling álles op zn bordje kreeg; -dat is nogal wiebes.

Hoera. Hoera. Hoera.

Regeerakkoord legt bom onder voortbestaan GVB

Red Amsterdam ziet kansen voor Amsterdam in nieuw regeerakkoord.

Met alle voorbehoud over de haalbaarheid en wenselijkheid van de voornemens van de aanstaande regeringscombinatie, vindt de fractie van Red Amsterdam bij bestudering van het concept regeerakkoord ten minste drie voornemens die van groot belang zijn voor Amsterdam. Het gaat om de afschaffing van de stadsdelen en de stadsregio’s,  het instellen van een Autoriteit Infrastructuur en Openbaar Vervoer voor de Randstad en de aanbestedingsverplichting van het openbaar vervoer in de drie grootste steden.

Red Amsterdam is steeds voorstander geweest de stadsdelen, die een peperdure bestuurslaag vormt, af te schaffen. Opheffen van de stadsregio Amsterdam zou Red Amsterdam wenselijk vinden, omdat het in zijn huidige vorm, een ondemocratisch monstrum is, dat vrijwel ongecontroleerd verplichtingen kan aangaan of opleggen, die niet alleen het gehele regionale Openbaar Vervoer betreffen, maar zelfs de Jeugdzorg.

Red Amsterdam kijkt reikhalzend uit naar de bevoegdheid -en democratische gehalte- van de Autoriteit Infrastructuur en is erg benieuwd naar de mogelijkheden om de verantwoordelijkheid van de uitvoering van het project Noord-Zuidlijn aan deze autoriteit over te dragen.

Nelly Frijda: “Er ligt hier een enorme kans voor de gemeente Amsterdam om alsnog onder de ondragelijke schuldenlast van de Noord-Zuidlijn uit te komen. Het college moet alles op alles zetten om dat project zo snel mogelijk aan die nieuwe Autoriteit over te dragen.”

Met het voornemen van de nieuwe regering om de aanbesteding van het openbaar vervoer verplicht te stellen in Amsterdam, komt een definitief einde aan de onderhandse gunning van de OV-concessie Amsterdam aan het GVB. Red Amsterdam heeft in april 2010 over de legitimiteit van de gunning aan de GVB schriftelijke vragen gesteld, waarop de nieuwe Wethouder Verkeer en Vervoer, tijdens het reces, in juli moest toegeven, dat als de Wet Personenvervoer niet gewijzigd zou worden de OV-concessie inderdaad openbaar aanbesteed zou moeten worden. Deze wetswijziging lijkt nu definitief van de baan. Dit betekent dat er een openbare aanbesteding moet plaatsvinden, waarbij het GVB moet opboksen tegen andere grote europese vervoersbedrijven. Waarbij de kans reeel is dat een ander de concessie gegund wordt en het GVB daardoor geen reden van bestaan meer heeft, en moet worden opgeheven.

Raadscommissies

Red Amsterdam is met Nelly en de duo raadsleden in de volgende commissies actief;

AZF

Algemene Zaken, Openbare Orde en Veiligheid, Juridische Zaken, Bestuurlijk Stelsel, Project 1012, Financiën, Raadsaangelegenheden:

Nelly Frijda, Boris Klatser en Theo Uittenbogaard

WPA

Werk, Inkomen en Participatie, Diverstiteit en Integratie, Inburgering, GSB, Koers Nieuw West, Armoede:

Onno van Buuren en Nelleke Verwey

BWK

Ruimtelijke Ordening, Bouwen en Wonen, Grondzaken, Klimaat, Openbare Ruimte en Groen, Wonen en Wijken, Haven:

Nelly Frijda en Onno van Buuren

EZP

Economische Zaken, Bedrijfsvoering, Bedrijven en deelnemingen, Inkoop, Waternet en Binnenwaterbeheer, Personeel en Organisatie, Dienstverlening, Externe Betrekkingen, Luchthaven, ICT en Dierenwelzijn:

Boris Klatser

OZK

Onderwijs, Jeugd en Welzijn, Zorg, Sport, Kunst en Cultuur, Monumenten en Lokale Media:

Nelly Frijda, Theo Uittenbogaard en Nelleke Verwey

VVL

Verkeer en Vervoer, Noordzuidlijn, Glasvezel, Luchtkwaliteit:

Nelly Frijda en Theo Uittenbogaard

Rekeningencommissie:

Nelly Frijda

Beroeps/Bezwaar:

Nelly Frijda

Nelly neemt stelling tegen Programma-akkoord College

Tachtig jaar geleden was de Nederlandse regering heel wat verstandiger dan het Amsterdamse gemeentebestuur nu.

Tachtig jaar geleden, in de beruchte jaren 30, tastte een catastrofale internationale economische crisis alle zekerheden aan.
Net zoals nu.

In het Programma-akkoord, dat hier vanmiddag ter tafel ligt, lees ik: “De crisis trekt haar sporen door de stad. Amsterdammers verliezen hun baan, of hebben minder te besteden(…) Veel bedrijven verkeren in zwaar weer, instellingen hebben het moeilijk en de fondsen verschralen. Ook vanuit het Rijk zal er minder geld naar Amsterdam gaan”.
Net zoals toen.

Die omstandigheden, en die vooruitzichten, brachten de rekenmeesters van toen tot de, voor de plannenmakers van toen, teleurstellende conclusie, dat het onverstandig zou zijn de Oost-Westlijn aan te leggen over de bijna voltooide Afsluitdijk. Tientallen jaren van plannenmaken en eindeloze debatten over de haalbaarheid en kosten van de Zuiderzeewerken, waren aan het ambitieuze project vooraf gegaan.

Bij de aanleg in 1930 werd de Afsluitdijk extra verzwaard en veel breder gemaakt, dan voor waterkering noodzakelijk was, juist om, zo was het plan, naast de twee-baans autoweg, een dubbele spoorbaan te kunnen aanleggen. De helft van het eiland Wieringen was er zelfs voor afgegraven; deels voor het benodigde keileem, deels ter voorbereiding van het tracé van de spoorlijn. Wie nu naar Hyppolytushoef op Wieringen rijdt kruist nog steeds de door mensenhand vervaardigde kaarsrechte kerf, die het landschap van Oost naar West diep in tweeën klieft, bestemd voor het beoogde spoor.

Men zag er, bij nader inzien, van af !

Nú zouden we dat ingrijpende besluit verklaren uit ‘voortschrijdend inzicht’. Toen zullen de premiers Ruijs de Beerenbrouck en -z’n opvolger- Colijn, het christelijk hebben uitgelegd als ‘goed rentmeesterschap’.
Of gewoon: goed boekhouden: Geen schulden maken die je je het niet kunt veroorloven. Geen projecten afmaken die niet rendabel zullen blijken. Rekening houden met gewijzigde omstandigheden.
Je niet laten betoveren door ambities, die niet haalbaar zijn, voeg ik eraan toe. Je niet laten voortdrijven door prestige of vrees voor gezichtsverlies. Ontstijgen aan partijbelang. En terug op aarde: om je heen kijken, luisteren naar wat maatschappelijk en economisch het meest rendabel en rechtvaardig is en, àls er bezuinigd moet worden: dáár bezuinigen waar het méést te halen is. Kortom: de tering naar de nering zetten.

Des te onbegrijpelijker is het, dat onlangs nog besloten is om, tegen alle maatschappelijke en financiële indicatoren in, toch dóór te gaan met de aanleg van de ooit geplande Noord-Zuidlijn. Onlangs, tussen december 2009 en maart dit jaar: toen het stoppen van de boor nog kón, én toen de crisis al had toegeslagen.
Toen -in december- het infrastructureel adviesbureau Rigo becijferd had dat stoppen goedkoper was dan doorgaan.
Toen -in december- het vernietigende rapport verscheen van deze Gemeenteraad, onder voorzitterschap van collega Limmen, waarin staat dat het een onverantwoord voorstel van B&W was en een slecht gefundeerd besluit van de Raad om überhaupt te beginnen met de aanleg van de Noord-Zuidlijn.
Toen het zittende College van B&W voltallig, met het schaamrood op de kaken, daarop had moeten opstappen. En het niet deed.

Toen Red-Amsterdam in een uitgebreid adres aan de Gemeenteraad, waarschuwde voor de materiële en financiële risico’s van het boren onder het Centrum en betoogde dat het afmaken van de ringlijn rond de stad, en de ondergrondse verbinding met Noord de bereikbaarheid van de stad veel beter zou dienen.
Toen -na de verkiezingen in maart- een geheel nieuw college, zonder gezichtsverlies -dat had ú kunnen zijn, dames en heren !-
een spectaculaire entree had kunnen maken met een bezuiniging-die-alle-bezuinigingen-overbodig-zou-maken.

Maar nee. Alle seinen staan op rood en de metro rijdt door in de perceptie van het nieuwe College van Amsterdam. Want zo hebben PvdA, GroenLinks en VVD het afgesproken in het program-akkoord “Kiezen voor de Stad”. Zo krijgt de stad het voor z’n kiezen:

In één alinea wordt in één zinnetje, slechts één argument aangevoerd om dit miljarden kostende project te rechtvaardigen:
Ik citeer: “De Noord-Zuidlijn vervult straks een belangrijke rol in de bereikbaarheid van de stad en de regio. Dáárom gaan we door met de aanleg met als doel dat deze in 2017 in gebruik wordt genomen”.

Eén zinnetje slechts: grammaticaal merkwaardig, inhoudelijk zwak en feitelijk onjuist. Het argument is achterhaald:

Bij het maken van de eerste plannen voor een Noord-Zuidlijn -die toen nog zou lopen van Purmerend tot Amstelveen- 40 jaar geleden, gold wellicht het argument dat het Centrum van Amsterdam snel en efficiënt bereikbaar moest zijn voor de regio, -toen het Centrum ook de City was; in de tijd dat de grote banken en belangrijke ondernemingen daar gevestigd waren.
Nu telt dat argument niet meer.
De banken en ondernemingen zijn uit het centrum vertrokken naar de randen van de stad. Naar Noord, naar Zuid, naar Zuid-Oost. Locaties die prima en beter bereikbaar zijn via een ringlijn om de stad en een verbinding naar Noord. De prognoses van de verwachte vervoersstromen, die de Noord-Zuidlijn zouden rechtvaardigen, waren destijds al speculatief en zijn nu geheel achterhaald.
En nu gebruikt u “bereikbaarheid van stad en regio” als enig argument in uw program-akkoord.
De Noord-Zuidlijn is eigenlijk een ouderwets, achterhaald project, dames en heren.

Ik lees in het Akkoord, dat u het de “grootste opgaven ooit” vindt om tweehonderdtien miljoen euro te bezuinigen, maar u wilt niet zien hoe u tien keer zoveel kunt besparen door te stoppen met een project dat achterhaald is, te duur is en duurder wordt.

Ik snap het wel. Ik zie hier een fris, aanstaand College voor me, met andere gezichten dan van 10 jaar geleden, maar in een coalitie van exact dezelfde samenstelling als toen het zo onverantwoord gebleken besluit viel, de Noord-Zuidlijn aan te leggen. PvdA, Groen Links, VVD. Dat belooft weinig goeds. Dit móet een erfelijk belast college zijn; met tunnel-visie.

En mijn vrees blijkt niet ongegrond. Het Program-akkoord lijkt met precies die visie geschreven te zijn. Behoudens vele pagina’s met sympathieke vaagheden over behoud van werk, bestrijden van armoede, verbeteren van onderwijs, investeren in duurzaamheid en dergelijke, staat er verder niet veel concreets in. Ja, wij zijn blij te lezen, dat u het eens bent met ons horecabeleid. Maar er wordt geen woord gewijd aan politiek gevoelige, echt controversiële onderwerpen. Ja. Er moet bezuinigd worden, we zullen later wel horen hóe.
Alle projecten van meer dan een miljard worden afgedaan met één zinnetje.

Ik lees niets over de gevolgen van die grootse plannen, die ons nog boven het hoofd hangen… en als een zwaard van Damocles boven deze coalitie.
Waarschijnlijk juist daarom.

Summier wordt gerept over de Ontwikkeling van de Zuidas, er staat niets over de nádelen van de bouw van de nieuwe Zeesluis of de haalbaarheid een tweede passagiersterminal, In onze ogen is het project IJburg-2 overbodig als woningbouwlocatie, en financiëel niet realistisch onderbouwd. Niets in erover in het Program-akkoord. Noch over de financiële consequenties van de hysterische wens om de Olympische Spelen naar Amsterdam te halen -om maar een paar te noemen van die leuke, ambitieuze, prestige-verhogende megalomane, geldverslindende, oncontroleerbare, onrendabele en dus loupe-zuivere financiële debacles, waar dit College -althans volgens dit Program-Akkoord- niks van weten wil, maar toch mee geconfronteerd zal worden.
Dames en heren, ik verzeker u: er knagen nog veel meer Noord-Zuidlijnen aan de fundamenten van deze stad.

Beschouw mijn verhaal over de Noord-Zuidlijn, en ons verzet ertegen als een metafoor tegen al deze ‘grand travaux’; grote publieke werken, en te ambitieuze plannen waar een verstandig bestuur van een stad tijdig van zou moeten inzien, dat ze in deze tijd ongewenst en financieel onhaalbaar zijn.

Wij zullen ze blijven benoemen en we zullen blijven waarschuwen, hoe weinig onze stem ook telt.

De tijd ontbreekt mij, maar graag had ik het in dit kader nog gehad over het democratisch deficit. Het gebrek aan invloed van de burger op de besluitvorming. De legitimiteit van al die wensen en besluiten van de politiek versus de afstand tot de burger. En hoe u, zoals het Program schrijft, “coalities wilt sluiten met bewoners, bedrijven en maatschappelijke organisaties; om vele Amsterdammers te bereiken”. Terwijl die zich teleurgesteld van de politiek hebben afgekeerd. “We zullen er alles aan doen om Amsterdammers aan te spreken, ook die helft van de stad die niet naar de stembus is gegaan”.

Als het bestuur niet kan of wil luisteren naar verstandige mensen en belangrijke minderheden, vraag ik mij af hoe u dit fraaie voornemen ooit zult kunnen verwezenlijken.

Ook hierin is het Programma-Akkoord boterzacht en krijgt het van mij een onvoldoende.

Ik wens u veel voortschrijdend inzicht toe.

Nelly Frijda

Red Amsterdam gaat er tegenaan

Hoera, we hebben een voet tussen de deur in het stadhuis! Red Amsterdam gaat zich de komende jaren met enorm veel motivatie en creativiteit inzetten tegen megalomane projecten als de Noord-Zuidlijn en de nieuwe zeesluis, en voor een sociaal en tolerant beleid. Natuurlijk hadden we liever meer zetels gehaald, en het is ook een beetje zuur dat we geen restzetel hebben, maar onze inspanningen zijn in elk geval beloond. We haalden meer stemmen dan het CDA, en zijn qua aantal stemmen de zesde partij van Amsterdam geworden.

Wij bedanken alle leden, sympathisanten, donateurs, vrijwilligers en kandidaten voor hun inzet. Evenals alle bedrijven die ons gratis diensten hebben aangeboden, zoals ontwerpbureau Gummo en café Reijnders. En uiteraard al onze ruim elfduizend kiezers: jullie zijn geweldig.

We zijn realistisch genoeg om te zien dat de Amsterdammers in grote meerderheid hebben gekozen voor partijen die de Noord-Zuidlijn koste wat het kost willen doordrukken. De boor gaat binnenkort dus aan de slag. Aan ons de taak voortdurend te blijven waarschuwen voor verdere budgetoverschrijdingen. En als er gebouwen verzakken of instorten zullen we meer doen dan roepen: ‘Zie je wel!’ We zullen telkens aandringen op onmiddellijke stopzetting van dit heilloze project. Daar zullen we alle beschikbare middelen voor proberen in te zetten, zoals een referendum.

Nogmaals: iedereen bedankt!

Het bestuur van Red Amsterdam:
Nelly Frijda, voorzitter
Nelleke van ‘t Hoogerhuijs, secretaris
Maarten Lubbers, penningmeester